SİGORTA YAPTIRIRKEN NELERE DİKKAT ETMELİYİM?
07 Ağustos 2019

GİRİŞİMCİ SORUSU: SİGORTA YAPTIRARAK HANGİ RİSKLERİ ORTADAN KALDIRABİLİRİM? SİGORTA YAPTIRIRKEN NELERE DİKKAT ETMELİYİM?


KOBİ GURUSU: Sigorta kişilerin, gelir kaybına ve diğer zararlara yol açan olayların ekonomik sonuçlarından kendilerini korumak için risklerini belli bir prim karşılığında transfer etme sistemidir.
Sigorta kavramı içinde “risk”, bir sigorta sözleşmesine tabi olabilecek “beklenmedik, ani ve dış etkeni olan” olayların her biri için hasarın gerçekleme olasılığıdır.
Bir işletmeyi etkileyebilecek riskler alanları ve bu risklere yönelik sigorta kapsamı aşağıdaki şekilde özetlenmektedir.

1) Mal varlığının korunması

  • Gayrimenkul
  • Demirbaş
  • Dekorasyon
  • Makine ve elektronik cihazlar
  • Hammadde ve stoklar
  • Araçlar-Nakliye

2) Sorumluluk sigortaları (Tazminatlara ve hukuki uyuşmazlıklara karşı korunma)

  • Satılan ürün ve hizmetler
  • Faaliyetler (İşletme, çalışan ve ortaklar) nedeniyle üçüncü şahıslara verilen zararlar

3) Finansal risklerden korunma

  • Faaliyetlerin durmasına bağlı kâr kaybı
  • Müşterilerin borç yükümlülüklerini yerine getirmemesine bağlı riskler
  • Banka teminatı yerine kefalet sigortası kullanılması

4) Çalışanların korunması

  • Faaliyet esnasında veya seyahatlerde oluşabilecek kaza riskleri
  • Sosyal haklar

1 – MAL VARLIĞININ KORUNMASI

Türkiye Sigorta Birliği mevzuatına göre bir işletmenin sahip olduğu mal varlığı aşağıda belirtilen teminatlar dâhilinde sigortalanabilir.

Cam Kırılmasına Karşı Sigorta, Hırsızlık Sigortası, İnşaat Sigortası (Bütün Riskler), Kara Araçları Kasko Sigortası, Kıymet Nakliyat Sigortası, Makina Kırılması Sigortası, Montaj Sigortaları, Seyahat Araç Destek Sigortası, Tekne Sigortası, Yangın Sigortası, Yangına Bağlı Kar Kaybı Sigortası, Zorunlu Deprem Sigortası.

Mal varlıklarının teminata alınmasında esas olan ana poliçe Yangın Poliçesidir. Gayrimenkuller,   dekorasyon ve demirbaşlar, makina ve elektronik cihazlar bu poliçe kapsamında teminata alınır.
Yangın sigortası özel veya ticari amaçla kullanılan her türden bina ve muhteviyatını, kendiliğinden meydana gelen yangın, yıldırım, infilak ile bunlardan kaynaklanan buhar, hararet, duman gibi tehlikelerin neden olduğu fiziki hasarlara karşı teminat altına alan sigortadır. Ayrıca, meydana gelmiş olan yangını söndürmek, dolayısıyla muhtemel hasarı azaltmak amacıyla, su veya başka bir kimyevi madde ile yapılan müdahalelerin sonucunda ortaya çıkan fiziki hasarlar da bu sigortanın kapsamına dahildir.

Standart yangın poliçesinde hariç tutulmuş grev, lokavt, kargaşalık, halk hareketleri, kötü niyetli hareketler, terör, deprem ve yanardağ püskürmesi, fırtına, kar ağırlığı, sel veya su baskını, yer kayması, dâhili su ve kara, hava ve deniz taşıtlarının sigortalı kıymete çarpması gibi ek tehlikeler olarak adlandırılan risklerin yanı sıra, meydana gelmiş olan fiziki bir hasara bağlı olarak ortaya çıkan mali hasarlar, enkaz kaldırma masrafları, kira kaybı ve yangın ve infilak mali sorumluluğu da, yine yangın sigortası kapsamında (ek sözleşme ile) temin edilebilmektedir.

Bu branştaki önemli husus, yangın sigortasında kullanılan “bina değeri” teriminin sigortalı kıymetin tamamıyla yeniden inşası halinde oluşacak maliyeti kastettiğidir. Bu maliyetin içinde arsa değeri ve binanın bulunduğu bölgeye göre oluşan değeri yer almamaktadır. Yapı tipine ve kullanılan inşaat malzemesinin kalitesine göre bu maliyetler yaklaşık olarak hesaplanır.

Mal varlığı envanterinde yer alan araçlar için söz konusu olan teminatlar, Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (trafik sigortası) ve Kasko Sigortasıdır. Türkiye’de uygulanan mevzuata göre, tüm motorlu taşıt sahiplerinin, ilgili taşıtı kullanmaları sırasında oluşabilecek risklerden kaynaklanan, üçüncü şahısların uğrayabileceği hasarları kapsayan Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası poliçesi yaptırması zorunludur. Yasal zorunluluk olan bu sorumluluk sigortasının yanı sıra, aracınızı güvence altına alan kasko sigortası yaptırmanız riskleri ortadan kaldırma adına önemlidir. Kasko Sigortasının ana teminatları çarpma, çarpılma, yanma ve çalınmadır. Bunun dışında, Ferdi Kaza Teminatı, Deprem Teminatı, Sel ve Su Baskını Teminatı, Terör Teminatı, İhtiyari Mali Mesuliyet Teminatı, Eskime Teminatı, Kullanım Gelir Kaybı Teminatı, Kilit Sistemi Teminatı da ek olarak poliçede yer almalıdır.

2 – SORUMLULUK (Tazminatlara ve hukuki uyuşmazlıklara karşı korunma)

Sorumluluk sigortaları, sigortalının üçüncü şahıslara vereceği zararlar sonucunda, zarar görene ödeyeceği tazminatları kapsar. Sorumluluk sigortalarında teminat altına alınan risk sorumluluktur. Sorumluluk sigortaları ile sigortalı "sorumluluğunu" kabul eder ancak sorumluluğun neticesi olan "zararı karşılama" veya "tazminat ödeme" borcundan kurtulur. Burada oluşan zararı ya da tazminatı sigorta şirketi üstlenir.

Örneklemek gerekirse; Mal sigortaları grubunda yer alan, Yangın Sigorta poliçesi hasar gören gayrimenkulün tazminatını karşılarken, Sorumluluk Sigortaları grubunda yer alan Yangın İnfilak Mali Sorumluluk Sigortası, söz konusu yangın nedeniyle komşularda oluşan hasarın tazminini sağlar. Bir başka örnek vermek gerekirse; Kasko Sigortası kaza anında oluşan hasarın kendi aracınızla ilgili bölümünü tazmin ederken, Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (trafik sigortası) (kazanın sorumlusunun siz olmanız halinde) diğer aracın hasarını tazmin eder.

Sorumluluk sigortaları ile üçüncü şahıslara verebileceğiniz zararlara karşı, sorumluluğunuz teminat altına alınmış olur. Sorumluluk sigortaları sayesinde işyerinizin veya çalışanlarınızın faaliyetlerini gerçekleştirmeleri esnasında (hile ve kasıt halleri hariç olmak üzere) hata, ihmal ya da kusur neticesinde sebep olabilecekleri hukuki sorumluluklarınız (İşletme Sorumluluğu, Ürün Sorumluluğu, Mesleki Sorumluluk, İşveren Sorumluluğu, Yönetici Sorumluluğu, Çevre Sorumluluğu) teminat altına alınabilir. Sorumluluk sigortaları ile hukuksal uyuşmazlıklar da teminat altına alınabilir.

3 – FİNANSAL RİSKLERDEN KORUNMA

3.1-KÂR KAYBI: Bir işletmede yangın ve diğer riskler sonucu meydana gelen maddi hasar, yangın poliçesi ile karşılanır. Ancak bu hasarın gerçekleşmesi nedeniyle işin durmasından doğacak kayıpları (ciro düşmesi, masraf artışı vb.) kâr kaybı sigortası karşılar. Bu sigorta ile kâr kaybı teminatı verilecek durumlar, ilgili yangın sigorta sözleşmesinde teminat altına alınmış olan haller arasından, sigorta ettiren ile sigortacı tarafından serbestçe belirlenir.

Yangına bağlı kâr kaybı sigortasında, hasarın meydana geldiği andan, ticari faaliyetin durma veya aksaması tamamen giderilerek normal faaliyete devam olunmasına kadar geçecek süre içinde ve poliçede belirtilen azami tazminat süresini aşmamak kaydıyla meydana gelecek kâr kaybı ödenir. Sigortacının sorumluluğu, sigorta poliçesinde belirtilen sigorta bedeliyle sınırlıdır. Sigortalı, hasar anında ticari faaliyetine imkânlar ölçüsünde devam ederek kâr kaybını önlemeye, azaltmaya ya da hafifletmeye yönelik önlemleri almakla yükümlüdür. Acil önlemlere ve sigortacı tarafından alınması istenilen önlemlere ilişkin giderler sigortacı tarafından ödenir. Aksi kararlaştırılmadıkça sigorta bedeli brüt kârdır.

3.2-ALACAK SİGORTASI: Firmanızı ticari borçların ödenmemesi riskine karşı koruyan, faturalarınızın ödenmesini temin eden, ticari faaliyetlerin getirdiği kurumsal riskleri güvenilir bir şekilde yönetmenizi sağlayan bir poliçedir. Bilançolardaki alacaklarınızın önemli bölümünü oluşturan açık hesap vadeli satışlardan doğan teminatsız alacakları güvence altına alır.

4 – ÇALIŞANLARIN KORUNMASI

İnsan kaynakları şüphesiz hem kamu düzeyinde (kamu idareleri) hem de özel alanda (ticari, endüstriyel, hizmetler vs.) tüm işletmelerin en değerli varlığıdır. İnsan faktörü, işletme düzeyinde belirlenen hedeflere ulaşmak için gerekli faaliyetleri geliştirmek adına kritik bir unsurdur. İşverenlerin çalışanların güvenliğini ve sağlığını güvenceye almak üzere önleyici bir organizasyona sahip olmaları yönündeki yasal yükümlülüğün yanı sıra çoğu işletme çalışanlarına şirkete yönelik sadakatin artırılmasını, çalışma ortamının iyileştirilmesini ve sonuç olarak şirket çalışanlarının bireysel ve ortak performansının yükseltilmesini amaçlayan bir dizi sosyal hak ve alternatif mükafat sistemleri sunabilir.
İşgücü piyasamızdaki en yaygın sosyal haklar içinde yer alan ve çalışanlar için önerilebilecek teminatlar; Hayat Sigortası, Sağlık Sigortası, Kaza Sigortası, Seyahat Sigortasıdır.

SİGORTA YAPTIRIRKEN NELERE DİKKAT ETMELİYİM?
Hangi sigorta şirketi ve/veya broker/acenteyle çalıştığınız çok önemli olmakla beraber, bunlara ilaveten, sigorta poliçesi yaptırırken bazı noktalara özellikle dikkat etmenizde fayda vardır.
Sigorta poliçeleri, genellikle beyan esasına göre düzenlenmektedir. Bu nedenle sigorta poliçenizi düzenleyen kişilere doğru ve tam bilgi vermelisiniz, beyanının gerçeğe aykırı veya eksik olması halinde, hasarın yani poliçeyi yaptırmanızın asıl sebebinin gerçekleşmesi durumunda, sigorta şirketi hasar tazminatını eksik ödeyebileceği gibi, hiç ödememe hakkına da sahip olabilir.
Nasıl bir teminat beklentiniz olduğunu broker/acentenize anlaşılır şekilde ifade etmelisiniz. “Her şey dâhil” veya “Full” gibi deyimler zaman zaman ifade ediliyor olsa da, sigorta mevzuatında böyle bir yaklaşım söz konusu değildir. ALL RİSKS adı altında verilen poliçelerin bile kapsamadığı teminatlar vardır.
Sigorta yaptırarak riskleri olabildiğince ortadan kaldırabilmek için sigorta broker/acenteniz ile yapacağınız görüşmede broker/acentenin yukarıda açıklanan konulara ilişkin birikime sahip olup, olmadığını sınamalısınız. Broker/acentenizin yetkin olduğuna ikna olduktan sonra her maddenin detayını ayrı ayrı değerlendirmeye geçebilirsiniz.

Broker/acenteniz bu özet bilgileri size veremiyorsa, yakınım, arkadaşım, akrabam gibi ticari olmayan dayanaklara istinaden iş birliğine devam etmeyiniz. Daha tecrübeli/yetkin bir sigorta acentesi ile görüşünüz!

Kategoriler

Kobi Gurusu Öner